MERCK MANUAL MEDISCH HANDBOEK
Tips voor betere resultaten
ABCDEFGHI
JKLMNOPQR
STUVWXYZ

Sectie

Hoofdstuk

Onderwerp

Chronische hepatitis

Chronische hepatitis is een ontsteking van de lever die ten minste 6 maanden duurt.

Hoewel chronische hepatitis veel minder vaak voorkomt dan acute hepatitis, kan deze ziekte jaren of zelfs tientallen jaren aanhouden. De ziekte verloopt bij de meeste mensen tamelijk licht en veroorzaakt geen aanzienlijke leverbeschadiging. Bij sommige mensen wordt de lever door de aanhoudende ontsteking echter langzaam aangetast, wat uiteindelijk leidt tot cirrose (ernstige littekenvorming in de lever), leverinsufficiëntie en soms tot leverkanker.

Oorzaken

Bij ongeveer eenderde van de patiënten met chronische hepatitis is deze vorm ontstaan na een aanval van acute virushepatitis. Bij de rest ontstaat de ziekte langzaam, zonder duidelijke symptomen, hoewel de meeste gevallen van chronische hepatitis toch door een van de hepatitisvirussen worden veroorzaakt.

Besmetting met het hepatitis-C-virus is de meest voorkomende oorzaak van chronische hepatitis. Ten minste 75% van de gevallen van acute hepatitis C ontaardt in chronische infecties. Het hepatitis-B-virus is, soms samen met het hepatitis-D-virus, verantwoordelijk voor een kleiner percentage van de chronische infecties. Het hepatitis-A- en hepatitis-E-virus veroorzaken geen chronische hepatitis.

Geneesmiddelen als methyldopa Handelsnaam
Aldomet
, isoniazide Handelsnaam
Isoniazide
, nitrofurantoïne Handelsnaam
Furadantine
Furabid
en mogelijk paracetamol kunnen chronische hepatitis veroorzaken, vooral wanneer ze gedurende langere tijd worden gebruikt. De ziekte van Wilson, een zeldzame erfelijke ziekte met abnormale koperstapeling in de lever (zie Mineralen en elektrolyten:KoperKader), kan bij kinderen en jongvolwassenen chronische hepatitis veroorzaken.

Niemand weet precies waarom een bepaald virus of geneesmiddel bij sommige mensen wel tot chronische hepatitis leidt en bij anderen niet. Het is evenmin duidelijk waarom de ernst van de ziekte varieert. Bij veel mensen met chronische hepatitis kan geen duidelijke oorzaak worden gevonden. In een aantal gevallen blijkt een te heftige reactie van het immuunsysteem voor de chronische ontsteking verantwoordelijk te zijn. Deze reactie kan optreden doordat het lichaam lichaamseigen weefsels aanvalt (een auto-immuunreactie) (zie Auto-immuunziekten: Introductie), hoewel dit nooit is aangetoond. Deze ziekte, zogenoemde ‘auto-immuunhepatitis', komt bij vrouwen vaker voor dan bij mannen.

Symptomen en diagnose

Veel mensen met chronische hepatitis hebben helemaal geen symptomen. Bij degenen die wel symptomen hebben, betreft het vaak een gevoel van ziekzijn, slechte eetlust en vermoeidheid. Ook heeft de patiënt soms verhoging en een onaangenaam gevoel in de bovenbuik. Geelzucht kan wel of niet ontstaan. Uiteindelijk kunnen symptomen van chronische leverziekte ontstaan, zoals onder meer een vergrote milt, stervormige bloedvaatjes in de huid en vochtretentie. Er kunnen ook andere symptomen ontstaan, vooral bij jonge vrouwen met auto-immuunhepatitis. Deze symptomen kunnen vrijwel in elk deel van het lichaam optreden en zijn onder meer: acne, uitblijven van de menstruatie, gewrichtspijn, vorming van littekenweefsel in de longen, ontsteking van de schildklier en de nieren en bloedarmoede (anemie).

Veel mensen hebben jarenlang chronische hepatitis zonder dat er progressieve leverbeschadiging ontstaat. Bij anderen wordt de ziekte geleidelijk erger. In een periode van jaren ontstaat cirrose bij 20% van de patiënten met chronische hepatitis C en bij ongeveer 50% van de patiënten met auto-immuunhepatitis, al dan niet met leverinsufficiëntie.

Hoewel de symptomen en de uitslagen van de leverfunctietests bruikbare diagnostische informatie opleveren, moet voor de definitieve diagnose een leverbiopsie worden uitgevoerd (zie Diagnostisch onderzoek bij lever‑ en galblaasaandoeningen: Leverbiopsie). Op basis van de leverbiopsie kan de arts de ernst van de ontsteking vaststellen en beoordelen of er sprake is van littekenvorming of cirrose. De biopsie kan ook duidelijkheid geven over de onderliggende oorzaak van de hepatitis. Soms moet meerdere keren een biopsie worden uitgevoerd.

Behandeling

Patiënten met een progressieve chronische hepatitis-C-infectie worden meestal behandeld met een combinatie van interferon-alfa en het antivirale middel ribavirine Handelsnaam
Virazole
. Deze combinatie kan de ontsteking stoppen. Hepatitis komt echter vaak terug zodra de behandeling wordt gestaakt; de totale slagingskans is slechts ongeveer 30 tot 40%. Bijwerkingen komen veel voor. Bij mensen met chronische hepatitis B is soms behandeling met interferon-alfa of lamivudine Handelsnaam
Epivir
Zeffix
effectief.

Als wordt vermoed dat een bepaald geneesmiddel de hepatitis veroorzaakt, kan de ziekte doeltreffend worden behandeld door het gebruik van het betreffende middel te staken.

Auto-immuunhepatitis wordt meestal behandeld met corticosteroïden, soms in combinatie met azathioprine Handelsnaam
Imuran
. Door deze middelen wordt de ontsteking onderdrukt, verdwijnen de symptomen en stijgt de levensverwachting. Toch kan de vorming van littekenweefsel in de lever geleidelijk verergeren. Wanneer de behandeling wordt gestaakt, komt de ontsteking meestal terug. Dit betekent dat de meeste mensen de geneesmiddelen hun hele leven moeten blijven gebruiken.

Ongeacht de oorzaak of vorm van chronische hepatitis is behandeling van eventuele complicaties, zoals vocht in de buikholte (ascites (zie Klinische manifestaties van leverziekten: Ascites)) of hersenfunctiestoornis (leverencefalopathie (zie Klinische manifestaties van leverziekten: Leverencefalopathie)), noodzakelijk.

Levertransplantatie (zie Transplantatie: Levertransplantatie) kan worden overwogen in geval van ernstige leverinsufficiëntie. Levertransplantatie is over het algemeen echter geen geschikte behandeling voor een patiënt met een hepatitis-B-infectie, omdat de infectie vaak snel en in ernstige vorm ook in de getransplanteerde lever optreedt. Bij patiënten met hepatitis C treedt de infectie vrijwel altijd weer in de getransplanteerde lever op, maar de ziekte is meestal zo licht dat de patiënt waarschijnlijk jarenlang blijft leven.

Laatste volledige inspectie/herziening februari 2003

Naar boven

Vorige: Acute virushepatitis

Illustraties
Tabellen
Disclaimer